หัวก้อยคืออะไร ด้านไหนคือหัว?

หัวคือด้านหน้าของเหรียญ ซึ่งมักเป็นด้านที่มีรูปบุคคลหรือตราสัญลักษณ์ ส่วนก้อยคือด้านหลังที่มักแสดงมูลค่าเหรียญ

อัปเดตล่าสุด: 8 พฤศจิกายน 2569

หัว = ด้านหน้า ก้อย = ด้านหลัง

โดยทั่วไป หัวคือด้านหน้าของเหรียญ และก้อยคือด้านหลัง ด้านหน้ามักเป็นด้านที่มีรูปบุคคลหรือตราสัญลักษณ์ ส่วนด้านหลังมักแสดงมูลค่าของเหรียญ คำว่าหัวก้อยจึงเป็นคำเรียกง่าย ๆ ของสองด้านนี้ ถ้ามีคนถามว่าหัวก้อยคืออะไร คำตอบสั้นที่สุดก็คือด้านหน้ากับด้านหลัง แต่เรายังไม่พบเอกสารทางการที่กำหนดว่าด้านไหนของเหรียญไทยต้องเรียกว่าหัว ก่อนโยนจึงควรตกลงกันให้ชัดเสมอ

เหรียญไทย: ด้านที่มีพระบรมรูป

สำหรับเหรียญไทย ด้านที่มีพระบรมรูปถือเป็นด้านหน้า ข่าวของไทยพับลิก้าเมื่อปี 2017 (พ.ศ. 2560) เรื่องเหรียญกษาปณ์หมุนเวียนในรัชกาลที่ 10 ระบุว่าด้านที่มีพระบรมฉายาลักษณ์เป็นด้านหน้า ส่วนอีกด้านเป็นด้านหลัง อย่างไรก็ตาม เรายังไม่พบเอกสารทางการที่กำหนดว่าด้านไหนเรียกว่าหัวหรือก้อย หากจะนับด้านหน้าเป็นหัว ควรตกลงกันให้ชัดก่อนโยน หรือเรียกตามสิ่งที่เห็น เช่น ด้านที่มีตัวเลขเป็นก้อย

ภาษาอังกฤษ: heads และ tails (US Mint)

หัวก้อยในภาษาอังกฤษคือ heads และ tails โดยโรงกษาปณ์สหรัฐฯ (US Mint) นิยามว่าด้านหน้าของเหรียญ (obverse) คือ heads ส่วนด้านหลัง (reverse) คือ tails เวลาโยนเหรียญ คนที่พูดภาษาอังกฤษจะถามว่า "Heads or tails?" ซึ่งก็คือ "หัวหรือก้อย" ในภาษาไทยนั่นเอง ถ้าใช้คำนี้กับเหรียญไทย ให้ถือด้านหน้าเป็น heads และด้านหลังเป็น tails แต่ก็ควรตกลงกันก่อนโยนเหมือนเดิม

หัวก้อยในภาษาอื่น

แต่ละภาษามีคำเรียกหัวก้อยของตัวเอง ภาษาอังกฤษใช้ heads or tails ภาษาญี่ปุ่นใช้ 表か裏か (โอโมเตะ คะ อุระ คะ) ภาษาตุรกีใช้ yazı tura ภาษาเยอรมันใช้ Kopf oder Zahl ภาษาฝรั่งเศสใช้ pile ou face ภาษารัสเซียใช้ орёл или решка ที่สเปนใช้ cara o cruz ส่วนเม็กซิโกใช้ águila o sol ย้อนไปถึงโรมันโบราณ คนเรียกการโยนเหรียญว่า navia aut caput แปลว่า "เรือหรือหัว" ตามรูปเรือและรูปศีรษะบนเหรียญยุคนั้น

ตกลงกันก่อนโยน

ก่อนโยนเหรียญทุกครั้ง ควรตกลงกันให้ชัดว่าด้านไหนคือหัว ด้านไหนคือก้อย และใครเป็นคนทาย เพราะยังไม่มีนิยามทางการสำหรับเหรียญไทย ถ้าคนหนึ่งคิดว่าด้านตัวเลขคือหัว อีกคนคิดว่าเป็นก้อย ผลออกมาก็อาจเถียงกันได้ วิธีง่ายคือบอกตามสิ่งที่เห็นบนเหรียญ เช่น ด้านที่มีตัวเลขบอกมูลค่าเป็นก้อย ถ้าโยนเพื่อตัดสินใจ ให้กำหนดด้วยว่าหัวหมายถึงตัวเลือกไหน ในโหมดใช่หรือไม่ หัวคือใช่ ก้อยคือไม่ และเปลี่ยนชื่อเองได้

คำถามที่พบบ่อย